Αλμυρό ψάρι για πρωινό: Το ελληνικό must
Ένα πλούσιο αθηναϊκό πρωινό μπορεί να ξεκινούσε με ένα κομμάτι παστωμένο ψάρι, σκληρό σαν δέρμα, που το έσκιζαν με τα δόντια και το κατέβαζαν με νερωμένο κρασί.
Unknown — "Marble stele (grave marker) of a woman" (mid-4th century BCE), public domain
Αλμυρή αρχή στη μέρα
Ένα πλούσιο αθηναϊκό πρωινό μπορεί να ξεκινούσε με ένα κομμάτι παστωμένο ψάρι, σκληρό σαν δέρμα, που το έσκιζαν με τα δόντια και το κατέβαζαν με νερωμένο κρασί. Το φρέσκο ψωμί ήταν πολυτέλεια, αλλά το παστό ψάρι ήταν καθημερινό must.
Τα κόκαλα λένε την αλήθεια
Ανασκαφές στην Αθήνα έχουν βρει σωρούς από κόκαλα ψαριών—σκουμπρί, κέφαλο, ακόμα και γαύρο—πεταμένα στις αυλές των σπιτιών. Το παστό ψάρι ήταν φτηνό, πρακτικό και δημοφιλές. Κάποιες περιζήτητες ποικιλίες έρχονταν από τον Εύξεινο Πόντο, παστωμένες σφιχτά σε άρμη.
Μέχρι πού θα έφτανες για καλό ψάρι;
Οι αρχαίοι κωμωδιογράφοι σατίριζαν τους ψωνάκηδες που ξόδευαν για εξωτικά παστά ψάρια ως σύμβολο κύρους. Δυο χιλιάδες χρόνια μετά, τα κόκαλα λένε το ίδιο: η ελληνική όρεξη για παστό θαλασσινό ήταν αληθινή—και αχόρταγη.
Ανασκαφές στην Αθήνα έχουν αποκαλύψει σωρούς από κόκαλα ψαριών—παστωμένο σκουμπρί, σκληρό κέφαλο, ακόμα και γαύρο—πεταμένα μαζί με σπασμένα κύπελλα και κουκούτσια ελιάς στα σκουπίδια των σπιτιών. Αρχαίες κωμωδίες και καταλόγοι αγοράς αναφέρουν το παστό ψάρι ως καθημερινή λιχουδιά: φτηνό, πρακτικό και πουλιόταν χύμα στα βαρέλια της αγοράς. Αν είχες χρήματα, το έπαιρνες εισαγόμενο από τον Εύξεινο Πόντο, παστωμένο τόσο που τα χείλη σου έκαιγαν.
