Ο Μύθος του Δωδεκάμηνου Ημερολογίου
Φαντάζεσαι τους αρχαίους Ρωμαίους να ξεφυλλίζουν ημερολόγιο με τους ίδιους δώδεκα μήνες—Ιανουάριο ως Δεκέμβριο, τακτοποιημένους και γνώριμους. Η αλήθεια; Οι πρώτοι Ρωμαίοι είχαν δέκα μήνες και δεν μπήκαν καν στον κόπο να ονομάσουν τον Ιανουάριο ή τον Φεβρουάριο.
Panini — "Ancient Rome" (1757), public domain
Οι Ρωμαίοι δεν είχαν το δικό μας ημερολόγιο.
Μεγάλωσες με Ιανουάριο ως Δεκέμβριο, κάθε μήνα τόσο παλιό όσο η Ρώμη. Αλλά οι πρώτοι Ρωμαίοι είχαν μόνο δέκα μήνες, ξεκινώντας από τον Μάρτιο και τελειώνοντας στον Δεκέμβριο. Η καρδιά του χειμώνα; Δεν μετρούσε καν—ένα κενό όπου ο χρόνος απλώς χανόταν.
Οι χαμένοι μήνες.
Το πρώτο ρωμαϊκό ημερολόγιο παρέλειπε εντελώς τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο. Ιερείς και πολιτικοί πρόσθεταν μήνες, άλλαζαν μέρες, τσακώνονταν για τα δίσεκτα έτη, και τελικά ο Ιούλιος Καίσαρας επέβαλε τη μεταρρύθμιση. Το αποτέλεσμα: δώδεκα μήνες, δανεισμένα ονόματα και ένα σύστημα που επιτέλους έπιασε (περίπου).
Γιατί ο μύθος επιμένει.
Χρησιμοποιούμε τόσα ρωμαϊκά ονόματα μηνών που ο μύθος γράφεται μόνος του. Αλλά τα ίχνη του παλιού συστήματος επιβιώνουν—ο Σεπτέμβριος σημαίνει «έβδομος μήνας», ο Οκτώβριος «όγδοος», μετρώντας από τότε που η Πρωτοχρονιά ήταν ο Μάρτιος.
Το ρωμαϊκό έτος ξεκινούσε τον Μάρτιο και οι χειμερινοί μήνες έμεναν ανώνυμοι—μια θολή τρύπα στο χρόνο. Χρειάστηκαν πολιτικές μεταρρυθμίσεις (και λίγη αναρχία) για να αποκτήσει η Ρώμη δώδεκα μήνες. Το δικό μας ημερολόγιο είναι το αποτέλεσμα αιώνων πειραματισμών, όχι μια διαχρονική ρωμαϊκή εφεύρεση.
